Le petits patrimoine (Het kleine erfgoed)

Terug


In mei 2023 werd mij een Frans krantenartikel van een paar pagina's toegestuurd waarin een tiental kapellen en kapelletjes met verhalen, gewijd aan Notre-Dame (OLV), 'Le petits patrimoine' (Het kleine erfgoed). Deze kapelletjes liggen vrij dicht bij elkaar in het gebied iets ten oosten van Rennes. Het was een artikel van de zelfde hand als de schrijver van het boek 'Bezoek van boven', Jeroen Sweijen en dus interessant. Deze tien kapelletjes heb ik op 18-09-2023 alle tien op één dag even kort bezocht. Sommige waren open en sommige waren gesloten of sowieso zelfs niet meer toegankelijk.

Allemaal eigen foto's, september 2023 ©.
Klik op een foto voor een vergroting

35-A Dourdain (F), Notre-Dame de Giolais (OLV van Giolais)
Even dacht ik dat het zou gaan om de kerk midden in het dorp maar dat bleek niet het geval. Na een paar keer vragen kwam ik inderdaad bij OLV de la Giolais terecht. Na een lange periode van droogte werd deze kapel in slechts vijf maanden gebouwd in 1743. Oorspronkelijk werd de kapel Notre-Dame de toutes Aides (OLV van Alle Hulp) genoemd. In de 19e eeuw werd de kerk gerestaureerd. De kerk is nu gewijd aan Notre Dame des Sept Douleurs (OLV van de Zeven Smarten). Helaas bleek de kapel gesloten en ging ik na een paar foto's van de buitenkant op naar de volgende.
      



35-B Val d'Izé (F), Notre-Dame de Bon Secours (OLV van de Goede Hulp)
Hier stond de deur wel uitnodigend open en heb ik mij binnen tegoed gedaan. De kapel Notre-Dame-de-Bon-Secours (OLV van de Goede Hulp) vervangt een eerder heiligdom dat in 1559 werd gebouwd en in 1836 werd vergroot. Het huidige gebouw dateert uit 1882. Kapel Notre-Dame-de-Bon-Secours (1884), vroeger Sancta Maria de Messione fructus genoemd (OLV van de Oogst) omdat de mensen er vroeger grote pelgrimstochten naartoe maakten om gunstig weer voor de oogst te vragen. Zelfs de Paus is hier ooit (1984) geweest, begreep ik. Nou, ik nu dus ook!
 



35-C Montreuil-sous-Pérouse (F), Notre-Dame de Pérouse (OLV van Pérouse)
Hier vond ik na lang zoeken een eenvoudig gebouwtje met de deur gesloten. Van de buitenkant enkele foto's en van het interieur één foto, gemaakt door de spiralen in de deur. Montreuil-sous-Pérouse, Monasteriolum Super Petrosam in het Latijn, wordt al in 1072 genoemd in de boeken van de abdij van Saint-Serge in Angers. Van 1250 tot 1547 behoorde Montreuil toe aan de graven van Laval. De parochie was een van de tachtig die eigendom waren van de Baronnen van Vitré. Op 29 november 1833 stortte de klokkentoren neer op de gelovigen die de Jubelmis bijwoonden. Er vielen wel gewonden maar geen doden.




35-D Saint-Didier (F), Notre-Dame de la Peinière
De huidige kapel is gebouwd tussen 1895 en 1900 en bekroond met een gouden beeld van de Maagd Maria. Het vervangt het eerdere oratorium, gebouwd tegen het einde van de 16e eeuw en een eerste kapel gebouwd in 1839-1840. Volgens de overlevering werd deze kapel gebouwd na de ontdekking van een beeldje van de Maagd Maria in een veld door een ploeger, in een gehucht genaamd La Peinière. Deze boer nam het beeldje mee naar huis maar het verdween en werd teruggevonden op de plek waar het oorspronkelijk was gevonden. Dit werd zelfs drie keer herhaald en de bevolking besloot toen op die plaats een oratorium op te richten ter ere van de Maagd Maria.




35-E Saint-Aubin-des-Landes (F), Notre-Dame de la Salette
Deze kapel uit 1878, gebouwd in neogotische stijl, staat als hofkapel op het plaatselijke kerkhof. Vroeger stonden hier meerdere kleine kapelletjes maar wegens slecht onderhoud rest er nog slechts één grote. Deze kapel maakt deel uit van de 'Pèlerinage du grand M de Marie sur la France'. Dit is een pelgrimsroute binnen Frankrijk, van Lourdes via La Salette, Pellevoisin, Parijs naar Pontmain. Als je deze route op een kaart van Frankrijk uitzet zie je letter 'M' van Marie verschijnen. Helaas zat de deur vast op het moment dat ik haar bezocht zodat ik gauw was uitgekeken.




35- F Domalain (F), Notre-Dame de la Délivrance (OLV van Bevrijding)
In een dorpje met een grote visvijver waar rondom veel vishutjes staan, vond ik na lang zoeken deze Notre-Dame. Dat lang zoeken had alles te maken met het hoge talud waarop de kapel staat. Je kijkt er gemakkelijk onderlangs. Het was een vervelende klim naar de voordeur, die ook nog eens vastgeroest in het slot zat. Ergo, er was weinig te zien of te beleven.




35- G Bais (F), Notre-Dame d’Alliance (OLV van het Verbond)
De eerste kapel op deze plaats wordt gemeld in 1620. Het huidige gebouw dateert uit 1829 en de klokkentoren werd verbouwd in 1953. Het gebouw staat in het open veld bij de kruising van vier wegen en waar drie gemeenten samenkomen. Hier stond de deur weer uitnodigend open. Uit verhalen op internet blijkt deze kapel nauw verbonden met de plaatseijke school die de zelfde naam draagt. Volgens de historie werden er ooit wel stelletjes getrouwd in deze fraaie kapel.




35-H Piré-Chancé (F), Notre-Dame de la Croix Bouessée
Ook dit is een hofkapel op een begraafplaats. Er zijn resten van 15e-eeuwse elementen (westdeur en zuidelijke zijdeur) vervangen in het gebouw, waarvan de bouw wordt vermeld in 1527. Ook zijn er uitgebreide werkzaamheden uitgevoerd in de 17e eeuw, daklijst gedateerd 1658 en waarschijnlijke vermindering van de diepte van het schip. Eén van de muren werd herbouwd in de 19de eeuw. Het kerkhofkruis is gedateerd 1587. De kerk werd parochiekerk in 1775. De gebrandschilderde ramen zijn gesigneerd en gedateerd in 1879. De panelen zijn geschilderd in 1948 door Alfred en Robert Briant.




35-I Le Theil-de-Bretagne (F), Notre-Dame de Beauvais
Naast de hoofdingang van de kapel is een inscriptie in de muur gegraveerd: "Kapel gesticht in 1481, vergroot in 1656, herbouwd in 1893". De archieven maken trouwens al melding van de kapel van vóór de 13e eeuw. De reconstructie volgde op een verzoek van aartsbisschop Charles Philippe Place, aartsbisschop van Rennes en kardinaal. Op 7 mei 1883 kwam hij de nieuwe kerk (Saint-Maimbœuf) inwijden en bezocht hij ook de oude kapel. Toen hij de vervallen staat ervan zag, vroeg hij om de wederopbouw.




35-J Coësmes (F), Notre-Dame des Bois (OLV van de bossen)
Vroeger waren er in deze streek wel vijf van deze ontmoetings-kapelletjes. Op zoek naar dit allerkleinste kapelletje wat ik tot nu toe bezocht, viel ik met mijn neus in een grote jachtpartij. Eigenlijk wilde zo'n jagersman mij wegsturen maar ik kon hem, zij het met moeite, overreden. Hij waarschuwde zijn mede-jagers voor een korte stop en wees mij de kortste weg naar het schattige kapelletje aan de rand van het bos. Het was gesloten en sowieso te klein om naar binnen te kunnen gaan. Dit kapelletje van ruim één vierkante meter wordt perfect onderhouden en het voorterrein ervan geldt meer als ontmoetingsplek. Rond 1700 werd er wekelijks een buitenmis opgedragen. Tegenwoordig zijn er alleen nog samenkomsten op speciale dagen zoals o.a. op Maria-geboorte jaarlijks op 8 september en Maria-ten-hemelopneming, gevierd op de dag van haar overlijden op 15 augustus. Alle apostelen waren aanwezig bij het overlijden van Maria, behalve Thomas. Als deze Thomas zich later aansluit bij de groep valt een gordel, de ceintuur van Maria uit de hemel en zijn we weer terug bij mijn bezoek aan Le Puy-Notre-Dame, nummer 22 hier op de site en blz. 400 van het boek 'Bezoek van boven' van auteur Jeroen Sweijen, alwaar ook deze ceintuur van Maria de hoofdrol speelt.




Met het bezoek aan dit superkleine kapelletje in Coësmes heb ik in september 2023 mijn rondreis langs verschillende plaatsen met Maria-verschijningen en aanverwante zaken (voorlopig?) afgesloten.


© Piet/er Bult, 2023